Sea Silt Ceramics zet slib uit Eems-Dollard om in keramiek

Deze zomer zijn op Arcadia in Leeuwarden geveltegels en glazuren met een bijzonder verhaal te zien. De keramische elementen zijn gemaakt van Waddenslib uit het Eems-Dollardgebied. Ze vormen het resultaat van het innovatieve project Sea Silt Ceramics van ontwerpstudio Humade, opgericht door zussen Gieke van Lon en Lotte Dekker.

Wat vier jaar geleden begon als een ontwerpvraag, groeide uit tot een circulaire keten met impact. Samen met Groningen Seaports, Koninklijke Tichelaar en Deltares werkt Humade aan een oplossing voor het slibprobleem van de Eems-Dollard, dat leidt tot verlies van biodiversiteit. Om de natuur te herstellen, wil ED2050 jaarlijks een miljoen ton slib aan het systeem onttrekken en gebruiken op land. Tegelijkertijd importeert Nederland jaarlijks twee miljoen ton klei voor de keramische industrie. Humade zag hierin een kans: het slib als nieuwe grondstof. “We zagen dat in Groningen slib gebruikt wordt voor dijken en landophoging en dachten: kan dat ook voor keramiek?”

Circulaire innovatie met lef

Humade toonde aan dat zout Waddenslib niet alleen bruikbaar is, maar ook esthetisch waardevol. De eerste 3D-printtests leverden unieke kleuren en structuren op. Sindsdien ontwikkelde Humade recepturen met minimaal 70 procent Waddenslib, aangevuld met lokale reststromen zoals glasrecycling en aardappelzetmeel. In 2024 werd een strategisch consortium gevormd dat de hele keten omvat: van het ontzilten van slib tot keramische productie. Jan Kok van Koninklijke Tichelaar: “Slib is geen traditionele klei. Nieuwe bewerkingen zijn nodig om het geschikt te maken voor de keramische industrie. Maar de potentie is enorm.”

Op weg naar opschaling

De Sea Silt Ceramics-wandtegels en glazuren zijn te zien in Bouwurk, op de gevels van de winkel. De wand maakt het innovatieve proces zichtbaar voor een breed publiek. De volgende stap is de ontwikkeling van keramische gevelplaten: demontabel, herbruikbaar en geschikt voor grootschalige productie. De zussen willen dat ook andere keramiekproducenten en andere natuurgebieden met een sliboverschot hun technieken kunnen toepassen.

Samen stappen zetten naar andere toekomst

Hun boodschap voor de bouwsector én iedereen daarbuiten is duidelijk: “Durf het gewoon te doen,” zegt Lotte resoluut. “We kunnen allemaal afwachten tot de economie en maatschappij veranderen, maar dat gaat niet vanzelf. Je moet lef hebben en zélf stappen zetten.” Gieke: “Je moet willen samenwerken, tijd investeren, en telkens schakelen tussen klein en groot, tussen testen en opschalen. Alleen zo kun je iets ontwikkelen wat nog nooit eerder is gedaan.” Jan beaamt: “Het vraagt enthousiasme, inzet en doorzettingsvermogen. Innoveren is ingewikkeld en kost tijd en geld, maar als je ziet dat het kansrijk is, moet je ervoor gaan.” Een boodschap die naadloos aansluit bij een van de uitgangspunten van het programma Eems-Dollard 2050: leren door doen!