Startschot voor pilot Buitendijkse slibsedimentatie

De minister van Infrastructuur en Waterstaat en de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur zijn akkoord gegaan met de projectbeslissing voor het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport. Hierdoor kan de pilot Buitendijkse slibsedimentatie in de Eems-Dollard starten. In deze proef wordt slib de komende tien jaar opgevangen aan de buitenkant van de Dollarddijk. Het slib dat naar de bodem zinkt, kan uitgroeien tot een geleidelijke overgang tussen land en water. Hierdoor kan een aantrekkelijk, nieuw leefgebied voor planten en dieren ontstaan. Door de aanleg van harde dijken zijn die natuurlijke overgangen vrijwel overal verdwenen in de Eems-Dollard. Ook is het water te troebel door te veel slib, waardoor de biodiversiteit sterk achteruit gaat.

Wat gaan we doen?

• We nemen ‘luwtemaatregelen’ in de (zuid)westhoek van de Dollard, onder de Punt van Reide. Op de projectlocatie is van nature weinig stroming en golfslag. Er wordt weinig slib afgezet, soms vindt zelfs erosie plaats.
• We plaatsen rijshouten dammen in een zone van circa 500 meter vanaf de westkust van de Dollard over een lengte van circa 2,5 kilometer.
• Bijzonder is dat we de rijshouten dammen niet in rechte lijnen plaatsen, maar in organische vormen die de kustlijn volgen of in halve manen. Dit is goed zichtbaar op de foto hieronder.
• Door deze nieuwe methode is het nog onduidelijk hoe de sedimentatie zich precies gaat ontwikkelen. Daarom monitoren we dit proces de komende jaren goed.

Alert op zeehonden en vogels

We houden tijdens de werkzaamheden zo veel mogelijk rekening met de kwetsbare periode van zeehonden, de broedperiode van vogels en de periode waarin de kluut en zwarte ruiter in hoge aantallen aanwezig zijn. Ook is het niet toegestaan om in het stormseizoen de rijshouten dammen aan te leggen. Dit betekent dat er voornamelijk in de maand september gewerkt kan worden. Naar verwachting start de aanleg in 2025, maar dit kan mogelijk ook 2026 worden. Na de uitvoering houden we de ontwikkeling van planten, vogels, zeehonden en vissen tien jaar goed in de gaten.

Kennis ontwikkelen

Met behulp van deze proef onderzoeken we de komende 10 jaar of het mogelijk is om slib op een natuurlijke manier vast te leggen (slibsedimentatie). Het slib dat naar de bodem zinkt, kan uitgroeien tot een geleidelijke overgang tussen land en water. Deze overgangen kunnen zich ontwikkelen tot nieuwe leefgebieden voor planten en dieren. Ook willen we met deze pilot kennis opdoen over nieuwe manieren van het plaatsen van rijshouten dammen. Hierdoor komt de locatie meer in de luwte te liggen en kan slib makkelijker zinken. Deze maatregel draagt bij aan onze doelstellingen om de vertroebeling van het water te verminderen en natuurlijke leefgebieden te versterken.

Samenwerken aan verbetering estuarium

Het proefproject Buitendijkse Slibsedimentatie maakt onderdeel uit van de Programmatische Aanpak Grote Wateren (PAGW) en het programma Eems-Dollard 2050 (ED2050). Het hoofddoel van dit programma is ecologische verbetering van de Eems-Dollard, zodat op termijn een gezond estuarium ontstaat en het estuarium voldoet aan de doelstellingen van de Kaderrichtlijn Water en Natura 2000. In ED2050 werken overheden, natuur- en milieuorganisaties en bedrijven samen aan versterking van de natuur, economie en leefbaarheid.